Braille Alfabesini Dünyada İlk Kez Osmanlı Kullandı
BRAİLLE ALFABESİ NEDİR?
Braille alfabe sisteminde görme engelliler parmaklarıyla dokunarak okuyor. Braille yazı yazmak için de tablet ve daktilo kullanılıyor. Tablet, metal veya plastikten yapılan bir araç. Birbirine bağlı iki parçadan meydana gelen tablette her harf için eşit uzaklıkta delikler bulunuyor. Kâğıt tabletin içine yerleştirildikten sonra bu deliklerden ucu sivri bir kalemle bastırılarak harf, kelime ve cümleler oluşturuluyor. Tablet kullanırken üstten bastırıldığı için noktalar alta geliyor. Bu sebeple, yazı sağdan sola doğru yazılıyor. Yazılan kâğıt çıkarıldıktan sonra normal şekilde soldan sağa okunuyor.
BRAİLLE ALFABESİNİ DÜNYADA İLK KEZ OSMANLI KULLANDI
Osmanlı Devleti`nde Dilsiz Mektebi 30 Eylül 1889`da Ticaret-i Hamîdî Mektebi bünyesinde açılır. Dört yıl sürecek eğitim gündüz ve parasızdır. Mektepte ilk yıl 30 öğrenci eğitim görür. 17 Mart 1891`de de Dilsizler Mektebi`ne bağlı bir de Âmâlar Mektebi açılır. Okula 6 ila 20 yaş arasındakiler alınır. Talebeler okula biri sağır biri âmâ olmak üzere ikişer kişilik gruplar hâlinde gidip gelir. Dilsiz görerek köre, kör de konuşarak dilsize yardım eder. Okul kıyafetleri de kırmızı çuha ceketle kalın kırmızı şeritli lacivert pantolondur. Halk kıyafetlerinden özürlü öğrencileri tanır, elinden geldiğince yardımcı olur. Louis Braille`in icat ettiği yeni alfabe dünyanın hiçbir yerinde hatta kendi çalıştığı okulda bile kabul görmez, kullanılmazken; Sultan Abdülhamid bu yazı sisteminin değerini anlar ve derhal Âmâlar Mektebi`nde uygulanmasını ister. Gözleri görmeyen öğrencilere Braille alfabesiyle okuma-yazma, Türkçe, Fransızca, musıki, coğrafya, tarih ve hesap dersleri verilir. Âmâların eğitiminde müzik dersleri ön plandadır. Müzik öğretmenleri de Braille ile yazılmış notaları kullanır. Okulu bitirenler genelde çalgıcılık yapar, hayatını bu yolla kazanır. Ancak 1897`den sonra okuldaki müzik eğitimi kaldırılır, sadece ilahi ve kasideler okutulur.
